به نظر نگارنده چین دخالت مستقیم نظامی در درگیری احتمالی میان ایران و آمریکا نمی‌کند، اما سیل تسلیحات و امکانات را به طرف ایران سرازیر خواهد کرد. چین تلاش می‌کند به‌واسطه ما خسارت سنگینی به آمریکا وارد کند. درگیری در غرب آسیا این فرصت را برای چین فراهم می‌کند که از آستانه اقتصادی گریز کرده و از منظر اقتصادی از آمریکا سبقت بگیرد.

در واقع چین اکنون مظهر اسم تجارت و سوداگری است و جنگ مطلوب هیچ تاجری نیست. تجارت و سوداگری نیازمند آرامش و ثبات است. حتی ماشین جنگی، تسلیحات و صنایع نظامی چین را نیز نباید از منظر یک جنگ‌سالار جهانگشا نگریست بلکه در واقع به مثابه ارتش محافظان کاروان‌های تجاری چین باید تعریف کرد.

از سویی در صورت آغاز یک جنگ، چین با پایش مداوم صحنه نبرد میان ایران و آمریکا نقاط ضعف و قوت ارتش عظیم آمریکا را احصاء خواهد کرد. و با در اختیار قرار دادن تسلیحات و تجهیزات چینی به ایران، تسلیحات خود را به صورت عملی در یک نبرد واقعی به بوته آزمایش خواهد گذاشت. هر دوی این موارد برای تقویت توان نظامی چین حیاتی است.

اما کمک چین به ایران مستلزم باز بودن یک دالان کم‌خطر به ایران است. دالان زمینی به ایران به شکل بالفعل وجود ندارد و امکان عدم امنیت مسیر دریایی با توجه به حضور ناوگان آمریکا در اقیانوس هند و دریای عمان نیز وجود دارد. در نتیجه از نظر نگارنده امکان عملی کردن یک طرح از طرف چین محتمل است.
و آن اینکه چین از مرزهای خود تا لبه مرزهای شرقی‌کشور ما (لبه خط مرزی استان خراسان رضوی با افغانستان و بخش‌هایی از خراسان شمالی و جنوبی) را با ایجاد یک پل هوایی دست بگیرد. در واقع چین اگر قصد کمک به ایران را داشته باشد باید یک مسیر هوایی امن تمهید کند.

چین با پاکستان روابط حسنه و استراتژیکی دارد و از سویی افغانستان هم عملا فاقد نیروی هوایی است. به‌واقع آسمان افغانستان کاملا باز و بی‌دفاع است و‌ چنانچه چین این آسمان را پر نکند بی‌شک آمریکا آنرا پر کرده و به لبه مرزهای چین و روسیه خواهد رسید.
چین دارای یک مسیر باریک زمینی به افغانستان است؛ در نتیجه دارای مرز زمینی و ‌هوایی با افغانستان می‌باشد. لذا از همین مسیر هواگردهای چینی تا مرزهای ایران امکان حرکت دارند. چین با تسلط هوایی بر این مسیر امکان ایجاد یک دالان دائم هوایی به ایران را دارد.

اجرایی شدن چنین دالانی یک فرصت خوب برای ایران نیز خواهد بود و آن اینکه مرزهای هوایی شرقی با حضور نیروی هوایی چین امن شده و نیروهای مسلح فقط کافیست نوار مرزی را پایش کرده تا خطرات گروه تروریستی داعش را مهار کنند.

نیم نگاهی به کنش احتمالی کره شمالی هم‌ خالی از لطف نیست. کره شمالی دارای صنایع نظامی عظیمی است که مهمات متعارف نظامی را مثل سوسیس و کالباس به شکل انبوه تولید می‌کند. در جنگ چهار ساله میان روسیه و اکراین همین صنعت نظامی تامین بخش مهمی از مهمات مورد نیاز روسیه را بر عهده داشته است.
به نظر نگارنده کره شمالی از هیچ کمکی به ایران دریغ نخواهد کرد حتی از ارسال نیروی رزمی یا ارسال بمب اتمی به ایران نیز استقبال می‌کند. دقیقا یکی از کانال‌های دسترسی ایران به سلاح هسته‌ای (در صورت نیاز) کره شمالی است.
کره‌ای‌ها احترام خاصی برای رهبری معظم ایران قائل هستند که شاید منبعث از سفر رهبری (در قامت رییس جمهور ایران) به کره شمالی در دهه ۶۰ شمسی باشد.
اما کره شمالی هم جهت کمک به ایران نیازمند یک کریدور دسترسی امن است که به واسطه چین فراهم خواهد شد.

🖊 احسان کرمی
۸ اسفند ۱۴۰۴